Omvang kansspelproblematiek nauwelijks veranderd
Auteurs: Drs. Bert Bieleman &  Annelies Kruize
Intraval is een onafhankelijk bureau dat sociaal-wetenschappelijk onderzoek verricht. Het onderzoek is gericht op maatschappelijke vraagstukken die om een duidelijk antwoord vragen. Bert Bieleman is oprichter en directeur van Intraval. Annelies Kruize is senior-onderzoeker bij Intraval. Zij verricht(t)en diverse onderzoeken op het gebied van verslaving, jeugd, welzijn en leefbaarheid. Voor versvak schrijven zij over de resultaten van hun onderzoek naar kansspelverslaving in Nederland.

Omvang kansspelproblematiek nauwelijks veranderd

In opdracht van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documen­tatiecentrum (WODC) van het ministerie van Veiligheid en Justitie heeft onderzoeks- en adviesbureau Intraval in 2011 kansspelverslaving en het preventiebeleid in Nederland onderzocht, grotendeels een herhaling van 2005. In 2011 zijn 6.000 Nederlanders, 500 regelmatige spelers en 30 experts ondervraagd.

Omvang kansspelverslaving

In 2011 telde Nederland naar schatting 8,7 miljoen recreatieve spelers, 92.000 risicospelers en 20.300 probleemspelers (zie figuur 1). De omvang van de kansspelproblematiek in Nederland is sinds 2005 nauwelijks veranderd. Er is alleen een daling van het aantal Nederlanders dat aan een kansspel heeft deelgenomen. Deelname aan loterijen komt het meeste voor, ook al is het aantal gedaald sinds 2005. De enige uitzondering hierop is het aantal deelnemers aan kansspelen via internet. Dit aantal is gestegen van zo’n 130.000 naar ongeveer 257.000.

Screenshot 2013-10-16 13.38.24

Aard kansspelverslaving

Met behulp van de SOGS is de mate van riskant speelgedrag vastgesteld. Risicovolle regelmatige spelers (probleemspelers en risicospelers) spelen significant vaker op kansspel­automaten dan recreatieve regelmatige spelers (zie figuur 2). Ook nemen zij vaker deel aan casinospelen, poker en sportpoules. Ruim een derde van de risicovolle spelers heeft het afgelopen jaar via internet gespeeld tegenover een vijfde van de recreatieve spelers. Het blijkt dat personen die ook online games spelen vaker deelnemen aan kansspelen. Onder zowel recreatieve als risicovolle spelers komen meer rokers van tabak en cannabis voor dan gemiddeld onder de Nederlandse bevolking. Risicovolle spelers zijn vaker roker van zowel tabak als cannabis dan recreatieve spelers.

Screenshot 2013-10-16 13.40.11

Hulp

Een ruime meerderheid van de geïnterviewde recreatieve en risicovolle spelers maakt gebruik van zelfcontroletechnieken, zoals het voornemen van een bepaald maximumbedrag, het zelf opleggen van een maximale speeltijd of het thuislaten van bankpassen of creditcards. Van de risicovolle spelers heeft 15% ooit hulp gezocht in verband met gokproblemen, terwijl bijna een kwart van de risicovolle spelers wel eens een entreeverbod of bezoek­beperkende maatregel bij Holland Casino heeft aangevraagd.

Preventiebeleid

Belangrijk onderdeel van de vergunnings­voorwaarden van de overheid is dat de aanbieder zelf de risico’s op verslaving beperkt. Zij doen dit via het verspreiden van folders en het trainen van personeels­leden in het herkennen van kansspelproblematiek en het voeren van gesprekken met (potentiële) probleemspelers. Met name Holland Casino wordt positief beoordeeld op haar preventiebeleid.

 Toekomst

De afgelopen jaren is het kabinetsbeleid inzake kansspelen volop in het nieuws geweest. De staatssecretaris is voornemens kansspelen via internet onder voorwaarden vrij te geven. Het is moeilijk in te schatten welk effect het vrijgeven van kansspelen via internet op de omvang van de kansspelproblematiek zal hebben. Vanuit de verslavings­zorg wordt aangegeven dat het een toename van de problematiek tot gevolg zal hebben. Internet biedt door de vele technische mogelijkheden echter ook goede handvatten op het gebied van preventie.

De volgende maatregelen kunnen worden getroffen om kansspelverslaving tegen te gaan: één algemene voorlichtingsfolder toepassen; en strikter toezien op naleving wervings- en reclame-uitingen; sluitende registratie speelautomatenhallen en Holland Casino; mogelijkheden preventie via internet benutten; verder verbeteren preventiebeleid Holland Casino; lotgenotencontact bevorderen; anonimiteit bij online hulp­verlening garanderen; en training personeelsleden kansspel aanbieders verbeteren.

Conclusie

De omvang van de kansspelproblematiek in Nederland is de afgelopen jaren nauwelijks veranderd. Wel is het aantal spelers via internet gestegen. Verder lijkt problematisch gokgedrag vaak samen te gaan met andere verslavingsproblematiek. Wanneer spelen via internet niet goed wordt gecontroleerd, zullen maatregelen tegen kansspelverslaving moeten worden geïntensiveerd om problematisch gokgedrag niet te laten toenemen.

Auteurs: drs. Bert Bieleman (bieleman@intraval.nl) en drs. Annelies Kruize (kruize@intraval.nl)

De resultaten van dit onderzoek zijn te vinden op: http://www.intraval.nl/pdf/MKN_a74.pdf

Copyright 2013 all rights reserved | gepubliceerd op 24 oktober 2013